Zgłaszasz niebezpieczną sytuację na rondzie, a kilka tygodni później otrzymujesz wezwanie w charakterze osoby, wobec której istnieje podstawa do skierowania wniosku o ukaranie z art. 97 Kodeksu wykroczeń. To moment, w którym wielu kierowców popełnia pierwszy błąd: bagatelizuje sprawę albo przeciwnie – przyjmuje mandat „dla świętego spokoju”.
Tymczasem sprawa wymaga chłodnej analizy przepisów, nagrania i taktyki procesowej. Bo owszem – rondo ma swoje zasady. Ale prawo wykroczeń daje również instrumenty, które pozwalają uniknąć kary.
Podstawa prawna art. 97 Kodeksu wykroczeń
Zgodnie z art. 97 ustawy z 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń:
„Uczestnik ruchu (…) który wykracza przeciwko innym przepisom ustawy – Prawo o ruchu drogowym (…) podlega karze grzywny do 3000 złotych albo karze nagany.”
To przepis blankietowy. Nie opisuje konkretnego zachowania, lecz odsyła do przepisów Prawa o ruchu drogowym.
W praktyce na rondach najczęściej chodzi o:
- naruszenie obowiązku ustąpienia pierwszeństwa,
- nieprawidłową zmianę pasa ruchu,
- niezachowanie szczególnej ostrożności.
Rondo znak C 12 i A 7 nie ma tu miejsca na dowolność
Jeżeli przed rondem stoi znak A-7 „ustąp pierwszeństwa”, a samo rondo oznaczone jest znakiem C-12 „ruch okrężny”, sytuacja prawna jest jednoznaczna:
Kierowca wjeżdżający na rondo ma obowiązek ustąpić pierwszeństwa pojazdom, które już się na nim znajdują.
Jeżeli nagranie pokazuje, że drugi pojazd był już w ruchu okrężnym, a kierujący dopiero do niego podjeżdżał i wjechał bez ustąpienia – organ przyjmie, że doszło do naruszenia przepisów.
To jednak nie kończy analizy.
Charakter wykroczenia formalne ale z oceną zagrożenia
Art. 97 KW opisuje wykroczenie formalne. Oznacza to, że dla jego bytu nie jest konieczne powstanie szkody czy kolizji. Wystarczy samo naruszenie obowiązku.
Ale przy wymiarze kary kluczowe znaczenie ma:
- stopień społecznej szkodliwości,
- realne zagrożenie,
- zachowanie sprawcy po zdarzeniu,
- dotychczasowa karalność.
To właśnie w tym miejscu pojawia się pole do działania procesowego.
Wezwanie na Policję co to oznacza w praktyce
Wezwanie w charakterze osoby, wobec której istnieje podstawa do skierowania wniosku o ukaranie, oznacza, że Policja rozważa:
- nałożenie mandatu,
- skierowanie wniosku o ukaranie do sądu.
Nie oznacza to automatycznej winy. Na tym etapie masz prawo:
- składać wyjaśnienia,
- składać wnioski dowodowe,
- odmówić przyjęcia mandatu,
- wnioskować o odstąpienie od wymierzenia kary.
I to jest moment, którego nie wolno zmarnować.
Art. 39 Kodeksu wykroczeń Twoja realna szansa
Zgodnie z art. 39 § 1 KW:
„W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie (…) można zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary albo odstąpić od wymierzenia kary.”
To nie jest przepis martwy. W sprawach o drobne naruszenia na rondach sądy regularnie korzystają z tej możliwości.
Kluczowe argumenty:
- brak kolizji,
- brak szkody,
- brak obrażeń,
- natychmiastowa reakcja i wyhamowanie,
- dotychczasowa niekaralność,
- incydentalny charakter zdarzenia.
§ 4 art. 39 KW pozwala także zastosować środki oddziaływania społecznego, np.:
- pouczenie,
- zobowiązanie do przestrzegania przepisów,
- przeproszenie pokrzywdzonego.
Orzecznictwo sądów w podobnych sprawach
Sąd Rejonowy w Toruniu, wyrok z 28 stycznia 2022 r., sygn. VIII W 1289/21
Teza: w sprawie o nieustąpienie pierwszeństwa na rondzie sąd odstąpił od wymierzenia kary z uwagi na brak kolizji i niską społeczną szkodliwość czynu.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, wyrok z 9 marca 2021 r., sygn. VI Ka 104/21
Teza: samo formalne naruszenie zasad pierwszeństwa nie przesądza o konieczności wymierzenia grzywny, jeżeli realne zagrożenie było znikome.
Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia, wyrok z 17 listopada 2020 r., sygn. XI W 1735/20
Teza: przy braku szkody i przyznaniu się do błędu dopuszczalne jest odstąpienie od kary i poprzestanie na pouczeniu.
Najczęstszy błąd kierowców przy przesłuchaniu
Kierowcy przychodzą na Policję i:
- tłumaczą się emocjonalnie,
- wdają się w polemikę z funkcjonariuszem,
- nie składają formalnego wniosku o odstąpienie od kary,
- przyjmują mandat bez analizy.
Tymczasem warto jasno wskazać:
- brak kolizji,
- brak szkody,
- brak realnego zagrożenia,
- incydentalny charakter,
- dotychczasową niekaralność.
I formalnie powołać się na art. 39 KW.
Podsumowanie nie każde wykroczenie kończy się grzywną
Tak – przepisy na rondzie są jednoznaczne.
Tak – nagranie może działać na niekorzyść.
Ale nie – wezwanie z Policji nie oznacza automatycznej kary.
Prawo przewiduje możliwość:
- nadzwyczajnego złagodzenia,
- odstąpienia od wymierzenia kary,
- zastosowania pouczenia.
W sprawach bez kolizji i bez szkody są realne podstawy, aby walczyć o takie rozstrzygnięcie.
📌Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się z nami
Każda sprawa prawna – nawet pozornie prosta – może kryć w sobie istotne ryzyka, o których łatwo zapomnieć bez specjalistycznej wiedzy. Przepisy często są niejednoznaczne, a ich interpretacja zależy od konkretnego stanu faktycznego, dotychczasowego orzecznictwa oraz przyjętej strategii procesowej.
Zanim podejmiesz jakiekolwiek kroki, warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem. Przeanalizujemy Twoją sytuację, wskażemy realne możliwości działania oraz pomożemy wybrać rozwiązanie najlepiej dopasowane do Twojego przypadku. Nasi eksperci z i Kancelarii Prawnej „Prawnik Warszawa” wielokrotnie wspierali osoby, które uważały, że znajdują się w sytuacji bez wyjścia.
📞 665-444-245
📧 kontakt@prawnikwaw.com
Nie odkładaj decyzji na później – napisz lub zadzwoń już dziś. Pierwszym krokiem do rozwiązania problemu prawnego jest rozmowa z prawnikiem, który rzetelnie oceni Twoją sprawę.
🔹 Publikacja została przygotowana na podstawie aktualnego stanu prawnego i orzecznictwa przez ekspertów z Kancelarii Prawnej „Prawnik Warszawa”. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości zalecamy indywidualną konsultację z prawnikiem.